KOSGEB başvuru formu nasıl puanlanır?
KOSGEB başvuru formu yalnızca uzun yazıldığı için yüksek puan almaz. Kurul üyeleri; projenin destek programına uygunluğunu, girişimcinin ve işletmenin yetkinliğini, yatırımın gerçekçiliğini, finansal sürdürülebilirliği ve proje giderleriyle hedefler arasındaki ilişkiyi birlikte değerlendirir.
Başarılı bir KOSGEB başvurusu; somut bir sorunu tanımlayan, ölçülebilir hedefler belirleyen, gerçekçi finansal projeksiyonlar sunan ve bütün bölümleri birbiriyle tutarlı olan başvurudur. Formun bir bölümündeki hedef, başka bir bölümdeki faaliyet, bütçe, personel ve üretim planıyla çelişmemelidir.
1. Projenin KOSGEB desteklerine uygunluğu
Puanlama: Doğrudan puan verilmez; proje uygun değilse başvuru değerlendirmeye alınmayabilir.
Başvurunun ilk aşaması, proje konusunun ilgili KOSGEB destek programı kapsamında olup olmadığının belirlenmesidir. İmalat, yazılım, bilişim, bilimsel araştırma ve telekomünikasyon gibi alanlar bazı programlarda destek kapsamına alınabilir. Ancak kesin uygunluk, başvurulan programın güncel şartlarına göre incelenmelidir.
Yalnızca işletmenin NACE koduna bakmak yeterli değildir. Proje konusu, faaliyet kodu, alınması planlanan makine ve ekipmanlar ile talep edilen giderler arasında uyum bulunmalıdır. Proje konusu desteklenen sektörlerle örtüşmüyorsa diğer puanlama kriterleri değerlendirmeye alınmadan başvuru uygunluk sorunu yaşayabilir.
2. Girişimci ve ortaklarının deneyimi
Puanlama: Girişimci deneyimi 5 puan | Yalnızca ortağın uyumlu deneyimi 3 puan | Uyumlu deneyim yok 0 puan.
KOSGEB kurul değerlendirmesinde girişimcinin eğitim, mesleki deneyim ve faaliyet alanındaki yetkinliği önemlidir. Girişimcinin deneyimi sınırlıysa, ortakların veya kilit personelin ilgili alandaki uzmanlıkları açıklanmalıdır.
Başvuru formunda şu bilgiler mümkün olduğunca somut ve belgeli şekilde sunulmalıdır:
•Daha önce çalışılan işyerleri ve görevler
•SGK çalışma süreleri ve meslek kodları
•Eğitim, kurs, sertifika ve seminerler
•Gerçekleştirilen projeler
•Üretim, satış, ihracat veya teknik uygulama deneyimi
•Yabancı dil ve teknik beceriler
•Proje konusuyla doğrudan ilişkili başarılar
Belge ve sertifikalar başvuru ekinde sunulmalı; girişimcinin deneyimi ile proje konusu arasındaki ilişki açıkça kurulmalıdır.
3. İşletmenin proje konusu hakkındaki tecrübesi
Puanlama: Deneyim var 5 puan | Deneyim yok 0 puan.
İşletmenin proje konusu hakkındaki geçmiş deneyimi, projenin uygulanabilirliğini gösterir. Genel ifadeler yerine ölçülebilir sonuçlar kullanılmalıdır. Örneğin üretim süresinde sağlanan azalma, ürün çeşidindeki artış, fire oranındaki düşüş, maliyet avantajı veya müşteri portföyündeki gelişim açıklanabilir.
“Üretim deneyimimiz vardır” demek yerine, daha önce hangi ürünlerin üretildiği, hangi müşterilere hizmet verildiği ve işletmenin proje konusu hakkında ne kadar uygulama yaptığı gösterilmelidir.
4. Proje amacı ve hedeflerinin netliği
Puanlama: Net ve uyumlu 5 puan | Kısmen net 2 puan | Bağ kurulamamış 0 puan.
Projenin amacı, işletmenin hangi ihtiyacını karşılamak istediğini açıklamalıdır. Hedefler ise bu amaca nasıl ulaşılacağını ölçülebilir biçimde göstermelidir.
“İşimizi büyütmek istiyoruz” genel bir ifadedir. Bunun yerine “24 ay içinde üretim kapasitesini yüzde 30 artırmak, birim üretim süresini yüzde 15 azaltmak ve iki yeni çalışan istihdam etmek” gibi ölçülebilir hedefler kullanılmalıdır.
Alınacak makine, ekipman, yazılım veya hizmetlerin her biri proje hedeflerine hizmet etmelidir.
5. Proje faaliyetlerinin amaç ve hedeflerle uyumu
Puanlama: Uyumlu 5 puan | Kısmen uyumlu 2 puan | Uyumlu değil 0 puan.
Proje faaliyetleri, hedeflere ulaşmak için yapılacak işleri sıralı ve anlaşılır biçimde göstermelidir. Makine alımı, kurulum, test, altyapı hazırlığı, personel eğitimi, pazar araştırması, satış ve ihracat hazırlığı gibi faaliyetler projenin niteliğine göre açıklanabilir.
Hedef “üretimde verimliliği artırmak” ise faaliyet planında yalnızca “makine satın alınacaktır” denilmemelidir. Kurulum, test üretimi, çalışan eğitimi, üretim standardizasyonu ve kapasite ölçümü de planlanmalıdır.
6. Projenin pazar ve rekabet gücüne etkisi
Puanlama: Etkisi fazla 5 puan | Etkisi az 2 puan | Etkisi yok 0 puan.
Projenin işletmenin pazarına, rekabet gücüne ve büyüme hedeflerine katkısı gerçekçi biçimde ortaya konmalıdır. Satış ve gelir projeksiyonları hazırlanırken mevcut kapasite, müşteri talepleri, sektör büyüklüğü, fiyat seviyesi, makine kapasitesi, personel sayısı ve işletme sermayesi birlikte değerlendirilmelidir.
Kanıtsız biçimde “kısa sürede pazar lideri olacağız” demek yerine, müşteri talepleri, pazar araştırmaları ve mevcut satış verileriyle desteklenen hedefler yazılmalıdır.
7. Beklenen sonuçlara ulaşma olasılığı
Puanlama: Katkı sağlar 5 puan | Kısmi katkı 2 puan | Katkı sağlayamaz 0 puan.
Kurul üyeleri, destek verilmesi hâlinde işletmenin belirlenen sonuçlara ulaşıp ulaşamayacağını değerlendirir. Bu nedenle proje amacı, faaliyet planı, satış tahmini, üretim planı ve finansal tablolar birbiriyle uyumlu olmalıdır.
Başabaş noktası, yatırımın geri dönüş süresi, kârlılık, nakit akışı ve kapasite artışı gerçekçi varsayımlarla hesaplanmalıdır.
8. Proje hazırlığı ve teknik fizibilite
Puanlama: Eksiksiz 5 puan | Kısmen yeterli 2 puan | Yeterli değil 0 puan.
Proje öncesinde yapılan araştırmalar başvuruda açıkça gösterilmelidir. Proforma faturalar, tedarikçi teklifleri, müşteri görüşmeleri, iyi niyet mektupları, test sonuçları, üretim denemeleri, hammadde araştırmaları ve pazar analizleri projenin hazırlık düzeyini destekleyebilir.
Bu belgeler yalnızca eklenmemeli; proje planındaki hangi kararı desteklediği de açıklanmalıdır.
9. Üretim altyapısının yeterliliği
Puanlama: Yeterli 5 puan | Kısmen yeterli 2 puan | Yeterli değil 0 puan.
Mevcut işletme alanı, alınacak makine ve ekipmanlar, üretim kapasitesi ve çalışma düzeni birbiriyle uyumlu olmalıdır. Makine ve ekipmanların işletmenin kapalı alanına sığıp sığmadığı, güvenli çalışma ortamının bulunup bulunmadığı ve üretim akışının uygulanabilirliği açıklanmalıdır.
Öz finansman, işletme sermayesi, hammadde, kira, enerji, bakım, personel ve destek dışı giderler de gerçekçi biçimde gösterilmelidir.
10. Personel yapısının proje için yeterliliği
Puanlama: Yeterli 5 puan | Kısmen yeterli 2 puan | Yeterli değil 0 puan.
Organizasyon şeması ve personel planı projenin niteliğiyle uyumlu olmalıdır. Üretim, teknik işler, kalite, satın alma, satış, ihracat, muhasebe ve paketleme gibi görevlerin kimler tarafından yürütüleceği belirtilmelidir.
Personel tablosunda çalışanların görevleri, eğitim durumu, deneyimi ve proje içindeki rolü açıklanmalıdır. Teknik veya yüksek teknoloji içeren projelerde nitelikli personel ihtiyacı ayrıca gösterilmelidir.
11. Finansal yapının yeterliliği
Puanlama: Yeterli 5 puan | Kısmen yeterli 2 puan | Yeterli değil 0 puan.
İşletmenin projeyi finanse edebilme gücü ve yatırım sonrasında faaliyetlerini sürdürebilme kapasitesi değerlendirilir. Gelir-gider tablosu, nakit akışı, satış planı, öz kaynak ve destek dışı giderler bir bütün olarak ele alınmalıdır.
Ürün başına maliyet, satış fiyatı, sabit giderler, kapasite kullanım oranı ve tahsilat süreleri finansal projeksiyonlara dâhil edilmelidir. Gerçekçi olmayan ciro ve kâr artışları başvurunun güvenilirliğini zayıflatabilir.
12. Faaliyet-zaman planı
Puanlama: Doğru 5 puan | Faaliyet doğru, zaman planı yanlış 2 puan | Doğru değil 0 puan.
Faaliyetler mantıklı bir sıra içinde ve gerçekçi sürelerle planlanmalıdır. Teknik şartname ve tedarikçi araştırmasından sonra sipariş, teslimat, kurulum, test, eğitim ve üretime geçiş aşamaları gösterilebilir.
Faaliyetlerin başlangıç ve bitiş tarihleri ile sorumlu kişiler açıkça belirtilmelidir.
13. Giderlerin faaliyetlerle ilişkilendirilmesi
Puanlama: Doğru ilişkilendirilmiş 5 puan | Kısmen doğru 2 puan | Yanlış 0 puan.
Destek talep edilen her gider, proje amacı ve faaliyetleriyle ilişkilendirilmelidir. Makine, ekipman, yazılım veya hizmet alımının işletmeye hangi çıktıyı sağlayacağı açıklanmalıdır.
Bir giderin destek kapsamında olup olmadığı, ilgili KOSGEB programının güncel kurallarına göre kontrol edilmelidir.
14. Riskler ve alınacak tedbirler
Puanlama: Risk ve tedbirler belirlenmiş 5 puan | Tedbirler eksik 2 puan | Belirlenmemiş 0 puan.
Başvuruda müşteri talebinin düşük olması, enflasyon, hammadde tedariki, finansman, personel kaybı, rakiplerin fiyat baskısı, teknik arıza, iş kazası ve doğal afet gibi riskler ele alınabilir.
Her risk için alınacak tedbir ve alternatif senaryo belirtilmelidir. Örneğin hammadde tedarikinde alternatif tedarikçilerle çalışılacağı ve kritik stok seviyesinin korunacağı açıklanabilir.
15. Projenin sürdürülebilirliği
Puanlama: Yeterli 5 puan | Kısmen yeterli 2 puan | Yeterli değil 0 puan.
Proje tamamlandıktan sonra işletmenin faaliyetlerini nasıl sürdüreceği açıklanmalıdır. Gelir kaynakları, müşteri portföyü, bakım giderleri, personel yapısı, finansal yönetim ve orta-uzun vadeli hedefler birlikte ele alınmalıdır.
Sürdürülebilirlik bölümü, yalnızca “işletme büyüyecektir” şeklinde bırakılmamalı; büyümenin hangi satış kanalı, ürün grubu ve müşteri segmentiyle sağlanacağı gösterilmelidir.
16. Proje konumunun lojistik uygunluğu
Puanlama: Uygun 5 puan | Uygun değil 0 puan.
İşletmenin konumu; tedarikçilere, müşterilere ve ulaşım ağlarına erişim bakımından değerlendirilmelidir. Ağır makine, hammadde veya ihracat içeren projelerde lojistik maliyetler ve teslimat süreleri dikkate alınmalıdır.
17. Sektörel bir soruna çözüm üretme potansiyeli
Puanlama: Çözüm getiriyor 5 puan | Çözüm getirmiyor 0 puan.
Proje, sektördeki somut bir ihtiyaca çözüm getirmelidir. Sorunun proje öncesindeki durumu, mevcut çözümün yetersizlikleri ve proje sonrasında beklenen iyileşme açıkça anlatılmalıdır.
18. Projenin yaygınlaştırılabilirliği
Puanlama: Yaygınlaştırılabilir 5 puan | Değil 0 puan.
Proje çıktısının aynı sektördeki başka işletmelerde veya farklı sektörlerde uygulanabilme potansiyeli açıklanabilir. Çözümün hangi koşullarda ve hangi işletme türlerinde kullanılabileceği belirtilmelidir.
19. Fayda-maliyet uygunluğu
Puanlama: Uygun 5 puan | Kısmen uygun 2 puan | Uygun değil 0 puan.
Projenin sağlayacağı faydalarla yatırım maliyeti arasında makul bir denge bulunmalıdır. Üretim süresindeki azalma, fire oranındaki düşüş, enerji tasarrufu, işçilik maliyeti, teslimat süresi ve satış artışı mümkünse sayısal olarak gösterilmelidir.
20. Katma değer yaratma durumu
Puanlama: Evet/var 5 puan | Kısıtlı 3 puan | Çok kısıtlı 1 puan | Hayır/yok 0 puan.
Katma değer; ürün veya hizmetin hammadde, işçilik, bilgi, teknoloji, tasarım, marka veya yazılım katkısıyla daha yüksek ekonomik değer oluşturmasıdır. Birim maliyet, satış fiyatı, teknoloji seviyesi ve yerli üretim katkısı açıkça açıklanmalıdır.
21. İhracata ölçülebilir katkı
Puanlama: Evet/var 5 puan | Kısıtlı 3 puan | Çok kısıtlı 1 puan | Hayır/yok 0 puan.
Proje çıktısının ihracat potansiyeli varsa hedef ülke, müşteri profili, satış kanalı, kapasite, teslimat planı ve tahmini ihracat geliri açıklanmalıdır. İhracat yapılmıyorsa ithal edilen bir ürünün Türkiye’de üretilmesiyle dışa bağımlılığın azaltılmasına sağlanacak katkı ortaya konabilir.
22. Dışa bağımlılığı azaltma potansiyeli
Puanlama: Evet/var 5 puan | Kısıtlı 3 puan | Çok kısıtlı 1 puan | Hayır/yok 0 puan.
Projenin ithal girdileri azaltması veya kritik bir ürünün Türkiye’de üretilmesini sağlaması önemli bir katkı olabilir. Bu iddia, tedarikçi bilgileri, pazar verileri veya müşteri talepleriyle desteklenmelidir.
23. Yeni pazar ve pazar payı kazanımı
Puanlama: Evet/var 5 puan | Kısıtlı 3 puan | Çok kısıtlı 1 puan | Hayır/yok 0 puan.
Proje sonrasında ulaşılması planlanan yeni müşteri grupları, şehirler, sektörler veya ülkeler açıklanmalıdır. Pazar payı artışının hangi kapasite, satış kanalı ve ürün avantajıyla sağlanacağı gösterilmelidir.
24. İlave puan ve özel nitelikler
Puanlama: Teknogirişim rozeti için kaynak metinde +10 ek puan belirtilmiştir; güncel program kılavuzundan doğrulanmalıdır.
Bazı KOSGEB programlarında teknogirişim, yenilikçilik, kadın girişimci, genç girişimci, engelli girişimci, gazi veya şehit yakını gibi özel durumlara ilişkin ilave değerlendirme veya avantajlar bulunabilir. Bu uygulamalar program ve çağrı bazında değişebileceğinden güncel kılavuzdan kontrol edilmelidir.
25. Başvuru videosunun hazırlanması
Puanlama: Tüm unsurlar 5 puan | Çoğunluğu 4 puan | Çok azı 2 puan | İlgili ancak unsurlar yok 1 puan | Boş/yanlış 0 puan.
Video isteniyorsa girişimciyi, işletmenin genel görünümünü, üretim veya hizmet sunum aşamalarını ve projenin hedeflerini anlaşılır biçimde göstermelidir.
İyi bir video için işletmenin dış görünümü, girişimcinin özgeçmişi, üretim alanı, mevcut makine ve ekipmanlar, çalışanlar, üretilen ürün veya sunulan hizmet, projenin amacı ve beklenen sonuçlar sırasıyla anlatılabilir. Video yalnızca masa başında yapılan bir anlatım olmamalı; işletmenin gerçek faaliyetini ve mevcut altyapısını göstermelidir.
Puanlama özeti
Paylaşılan kaynak metindeki puan cetveline göre 2–19. kriterler, 20–23. kriterlerdeki katma değer/ihracat değerlendirmeleri, 24. kriterdeki +10 ek puan ve 25. kriterdeki video puanı birlikte değerlendirilir. Kaynak metindeki dağılıma göre teorik üst sınır 125 puan olarak görünmektedir. 0.8 ile carparak net puan bulunur. Güncel KOSGEB programında farklı bir değerlendirme yöntemi veya ağırlıklandırma varsa resmî başvuru kılavuzu esas alınmalıdır.
Not: Bu puanlar kullanıcının paylaştığı kaynak metinden aktarılmıştır; program ve çağrı dönemine göre değişebilir ve kesin destek garantisi oluşturmaz.
KOSGEB başvurusunda yüksek puan almak için 10 öneri
1.Başvuracağınız programın güncel kılavuzunu okuyun.
2.Proje konusu ve giderlerin uygunluğunu önceden kontrol edin.
3.İş deneyimini belge ve ölçülebilir sonuçlarla açıklayın.
4.Amaç, hedef, faaliyet, bütçe ve sonuçlar arasında bağ kurun.
5.Satış ve gelir projeksiyonlarını mevcut kapasiteye göre hazırlayın.
6.Makine ve ekipmanların teknik özelliklerini proje ihtiyacıyla ilişkilendirin.
7.Personel görevlerini ve niteliklerini açıkça yazın.
8.Riskleri ve alternatif tedbirleri belirtin.
9.Öz finansman ve destek dışı giderleri gerçekçi gösterin.
10.Formu göndermeden önce tüm bölümleri çapraz kontrol edin.
KOSGEB başvuru formunda başarı, yalnızca yüksek bütçe talep etmeye veya uzun açıklamalar yazmaya bağlı değildir. Güçlü başvuru; işletmenin gerçek ihtiyacını ortaya koyan, proje konusu ile işletme deneyimini eşleştiren, ölçülebilir hedefler belirleyen, finansal olarak uygulanabilir ve sürdürülebilir bir iş planıdır.
Başvuru formu teslim edilmeden önce NACE kodu, faaliyet konusu, giderler, personel, kapasite, finansal tablolar, zaman planı ve video içeriği birlikte incelenmelidir. Güncel KOSGEB duyuruları ve başvuru kılavuzları esas alınmalıdır.
Abit Gülistan – Finradar Danışmanlık
KOSGEB başvuru formu, iş planı hazırlama, proje kurgulama ve destek süreçlerinde profesyonel danışmanlık almak isteyen girişimci ve işletmeler, Abit Gülistan – Finradar Danışmanlık ile iletişime geçebilir.
Finradar Danışmanlık; işletmelerin proje hedeflerini, uygun destek programlarını, yatırım planlarını, finansal yapısını ve başvuru belgelerini daha anlaşılır ve bütünsel bir çerçevede değerlendirmesine yardımcı olmayı amaçlar. Başvurunun işletmenin gerçek faaliyet alanına, kapasitesine ve büyüme hedeflerine uygun hazırlanması, proje başarısı açısından önemli bir adımdır.
Her işletmenin durumu farklı olduğundan, başvuru öncesinde güncel program şartlarının incelenmesi ve işletmeye özel değerlendirme yapılması gerekir. Abit Gülistan ve Finradar Danışmanlık, bu süreçte işletmelere yol haritası oluşturma ve başvuru hazırlığı konusunda destek sunar.
İletişim
KOSGEB desteği ve benzeri teşvik başvurularında kesin destek garantisi verilemeyeceği unutulmamalıdır. Başvurular, ilgili programın güncel şartları ve yetkili kurumların değerlendirmeleri doğrultusunda sonuçlandırılır.